دیاسپورا جامعه ای فراملی است که به علتی ناخواسته از وطن مادری خود مهاجرت کرده و در سرزمین دیگر مقیم شده است. ادیبات دیاسپورا آینه‌ای است که انعکاسی مبهم از حاشیه‌نشینی را نشان می‌دهد. شخصیت‌های مهاجر در این آثار، خود را متعلق به هیچ‌یک از دو سرزمین، چه وطن و چه کشور میزبان، نمی‌دانند و با بهره‌گیری از تجربه‌ی بیگانگی در کشور میزبان، از آموخته های خود برای خلق آثاری پیرامون تجربیات خود و دیگر مهاجران بهره می‌برند.محمود درویش شاعر فلسطینی یکی از منتقدان دیاسپورا است که امید به بازگشت و حفظ هویت در ترک وطن را در اشعارش پررنگ می کند.در این مقاله در چارچوب شیوه تحلیلی- توصیفی ادبیّات دیاسپورا را در اشعار محمود درویش واکاوی کرده ایم.یافته های پژوهش حاکی از آن است که دورۀ غربت در جامعۀ بیگانه بی پایان است و شاعر درصدد حفظ هویت فردی و جمعی خود می باشد و برای او نوستالژی همواره زنده است. وی هرگز موافق با معاملۀ وطنش نیست.امّا احساسات شاعر، آمیزه ای از تناقض را در دل خود دارد، به گونه ای که دیدار دوباره وطن را تبعید می پندارد.وی تغییر هویت برای مشارکت در مبارزه را نفی می کند، زیرا کنش از جوهرۀ هویت و خاستگاه بومی برمی خیزد. احساس دوگانگی هویتی در تعلق، در بودن و نبودن توأمان در شاعر در نوسان است و ترک وطن را شکافی ژرف در هویت خویش می انگارد. به هرحال در تنگنای فاجعه آوارگی، تلاش‌ها برای حفظ صدایی که نماد مقاومت در برابر نابودی هویت و انسانیت است، جریان دارد.